Η Χάρη του Βιβλίου

Share

  Του Δημήτρη Καραλή

Υπάρχουν λέξεις που τις χρησιμοποιούμε για να στολίζομε την έκφρασή μας, όπως διαλέγομε λουλούδια να κοσμήσουμε το σπίτι ή τα κρεμάμε γιρλάντες στο λαιμό. Το καταπράσινο λιβάδι αγαλλιάζει τα μάτια του διαβάτη, κι όμως, λίγα αγριολούλουδα φυτρωμένα διάσπαρτα εδώ και εκεί, τονίζουν κι ανυψώνουν ακόμα περισσότερο την παραμυθένια ομορφιά του. Το ίδιο συμβαίνει και με τη λογοτεχνία, όταν νυφοστολίζομαι τις σκέψεις μας με όμορφες λεξούλες, σαν τις κεντήστρες που κοσμούν με πολύχρωμες κλωστές τα αγαπημένα εργόχειρά τους.

Κάθε καλογραμμένη σκέψη εμψυχώνει και καλλιεργεί τον αναγνώστη, σαν την οργανική κοπριά που δυναμώνει δενδρύλλια και φυτά να παράγουν καλύτερα λουλούδια, φρούτα και καρπούς. Ποτέ μια ώριμη σπερματική ιδέα δεν παραμένει ανεκμετάλλευτη στην ανθρωπότητα, αργά η γρήγορα θα μαθευτεί και θα μεταδοθεί σε ολόκληρη την οικουμένη.

Τα λογοτεχνικό βιβλίο με συμπυκνωμένη βαθύστοχη σκέψη, παραμένει νοητικός πυξίδας στο γήινο ταξίδι μας. Είναι τα υπερφυσικά αόρατα οχήματα, που μεταφέρουν άγουρες σκέψεις σε γόνιμα εδάφη για να ωριμάσουν γρηγορότερα.

Σαν τα αρχαία Ελληνικά βαπόρια, που μετέφεραν βάρβαρους του Εύξεινου Πόντου στην Αθήνα να μάθουν γράμματα και να μιμηθούν το λαμπρό πολιτισμό της. Όλοι οι στοχασμοί που διατήρησαν άτρωτη την αξία τους στη τριβή του χρόνου, παραμένουν αξιοθαύμαστα ορόσημα στην ανθρωπότητα σαν τους πυραμίδες και το λαμπρό μας Παρθενώνα.

Ανάμεσα σε τέτοια λογοτεχνικά αριστουργήματα ξεχωρίζει πρώτος πάντα ο Πλάτωνας σαν άσβηστο λυχνάρι που φώτισε και φωτίζει την ανθρωπότητα με την αειθαλή σοφία του. Παρά τα δυόμισι χιλιάδες χρόνια ύπαρξης σε κάθε βιβλιοθήκη του πλανήτη, παραμένει ακόμα επίκαιρος και φωτεινός σαν τον λαμπρό μας ήλιο που ανατέλλει φρέσκος κάθε μέρα.

Μέσα εκεί στα βαθύστοχα γραπτά του ανακαλύπτομε τη θα πει σπουδή, σκέψεις, ανάπτυξης, πολιτισμός και πνεύμα.Πολιτεία, Φαίδων, Φαίδρα, Τίμαιος, Συμπόσιο, Γοργίας Πρωταγόρας, Απολογία και οι ενδιαφέροντες επιστολές του, είναι λίγα από τα ανεκτίμητα κειμήλια που άφησε πίσω να μας καθοδηγούν σωστά.

Όποιος δεν διάβασε τον Πλάτωνα καθόλου, λέει ένας Αμερικανός στοχαστής της Βοστόνης, θα παραμένει νοητικά αργόσυρτος και πνευματικά κωφάλαλος σ’ όλη τη ζωή του. Είναι ο μοναδικός δεξιοτέχνης στην υφήλιο που διεισδύει στα ανθρώπινα μελίγγια και διευρύνει τα στενά τους καμαρίνια να στοχάζονται βαθύτερα. Κάθε καλλιεργημένος Πλατωνιστής αναγνωρίζεται ακαριαία ανοίγοντας λιγάκι το στόμα του, σαν τα γλυκόλογα αηδόνια απ’ τις διαμαρτυρόμενες κουκουβάγιες. Ποτέ μου δε συνάντησα ενδιαφέροντα συνομιλητή που να μην ήταν έστω και στο ελάχιστο Πλατωνικά επηρεασμένος.

Δεύτερος κολοσσός της φιλοσοφικής σκέψης είναι ο Σταγειρίτης στοχαστής Αριστοτέλης, ιδιαίτερα χρήσιμος για όσους αρέσει η σχολαστική του ανάλυση.

Ομολογώ ότι έμαθα πολλά μαζί του, αλλά ποτέ όμως δεν αισθάνθηκα την ίδια πνευματική ώθηση όπως στο Πλάτωνα. Ο Αριστοτέλης με θυμίζει περισσότερο τα σχολικά μας θρανία που δίδασκαν την ακαδημαϊκή ύλη υποχρεωτικά, αλλά άφηναν την ψυχή μας εντελώς ανεπηρέαστη.

Έγραψε πολλά συγγράμματα, αλλά ξεχωρίζω αυτά που ωφελήθηκα περισσότερο : ‘Περί ψυχής’, ‘Νικόμαχος’, Ηθική και τα επιτραπέζιο γνωμικά του η (προβλήματα).

Για τον Πλούταρχο έχω πάρα πολλά να πω και δεν ξέρω από που να αρχίσω. Είναι ο γιατρός της ψυχής, έλεγε ο Michael Montaιgne. Κανείς δεν θα διάβασε τον Πλούταρχο μάταια (θέλω να ελπίζω) χωρίς να επωφεληθεί κάπου. ,Εκτός απ’ τους γνωστούς βίους των Ελλήνων και ρωμαίων επώνυμων Ανδρών, άφησε πίσω και ένα τεράστιο έργο δέκα έξη (16) τόμων που το ονόμασε «ηθική». Εκεί μέσα δεν παρέλειψε τίποτα χρήσιμο να το συμπληρώσουν κάποιοι άλλοι πιο σοφότεροι. Αν και βαθιά Πλατωνικός, ξεπερνούσε ακόμη και τον δάσκαλό του σε πολλά σημεία. Διατέλεσε δάσκαλος στη Πλατωνική ακαδημία, Ιερέας στους Δελφούς, Βιοτάρχης των Θηβών και ιδανικός οικογενειάρχης.

Περί θειας τιμωρίας, Περί διαίτης, Περί αδελφικής αγάπης, Δειπνίζοντας με τους εφτά σοφούς, Περί κολακείας, Περί φιλαργυρίας, Περί διανοητικής ανάπτυξης, Γράμμα στη σύζυγό του Τιμόξενα και τα Επιτραπέζια γνωμικά του, είναι λίγα απ’ τον τεράστιο φιλοσοφικό του θησαυρό που κληρονομήσαμε. Είναι απ’ τους λιγοστούς συγγραφείς που συχνά γυρίζομε πίσω να τον ξαναμελετήσομε.

Απ’ τους νεότερους Έλληνες στοχαστές ξεχωρίζουν οι: Ροΐδης, Καζαντζάκης, Καστοριαδης, Αλεξός (που έφυγαν πρόσφατα απ’ τη ζωή) και αρκετοί άλλοι. Όλοι τους πρόσφεραν αξιόλογες σκέψεις για κάθε ώριμο αναγνώστη.

Από τους μεγαλύτερους ξένους στοχαστές ξεχωρίζουν οι: Francis Bacon, Thomas Carlyle, Waldo Emerson, Fredric Nietzsche, Dante Algeri, Thomas Taylor, Ralph Cutworth, Emmanuel Kant, Emmanuel Swedenborg, κι άλλοι.

Ένα ενδιαφέρον βιβλίο που το ξαναδιαβάζω ακόμη κατά διαστήματα, είναι: «conversation with Goethe» (συζητώντας με το Γκαίτε), γραμμένο απ’ τον στενό του φίλο Έκερμμαν. Πλουσιότατο σε πρωτοπόρες σκέψεις απ΄ το στόμα ενός μεγάλου θαυμαστή του αρχαίου Ελληνικού πολιτισμού. Ξεφυλλίζοντας τέτοια οργανικά βιβλία, μαθαίνομε να διακρίνομε την αλήθεια πιο ξάστερα, σαν το ήλιο που αστράφτει καθάριος στους αιθέρος ουρανούς.

Δεν υπάρχει καλύτερος σύντροφος στη ζωή μας από ένα μεστωμένο βιβλίο. Διαβάζοντας λιγάκι κάθε μέρα, πλουτίζουμε τη γνώση μας με κάτι καινούργιο κάθε μέρα. Πολλές φορές όταν βυθίζομαι σ’ ένα καλό βιβλίο, αναβάλλω ακόμα και το φαγητό μου σαν είδος χασομέρια. Εδώ ακριβώς φαίνετε ξεκάθαρα, ότι η ψυχική φροντίδα είναι μεγαλύτερη σε βάθος ευτυχία απ’ τη εφήμερη ηδονιστική απόλαυση.

Ήταν κλασσικός κανόνας στην αρχαία Ελλάδα να τηρούν το μέτρο σ’ όλες τις σωματικές τους ορέξεις και να αγαπούν τη μελέτη, το στοχασμό και τη φιλοσοφική συζήτηση περισσότερο. Αυτά ήταν τα κύρια τους εφόδια που συνετέλεσαν στην αξιοθαύμαστη πολιτιστική και πνευματοδιανοητική τους άνθηση.

«Plain living and high thinking» (απλή ζωή και ψηλή σκέψη) έλεγε ο Άγγλος ποιητής, Wordsworth.

Δεν είχαν άδικο οι Ρωμαίοι όταν διαλαλούσαν επιγραμματικά : «Libri thesaurus anima» δηλ.τα βιβλία είναι ο θησαυρός της ψυχής.

Δρ Δημήτρης Καραλής
Hermanus
Γενάρης του 2012

 

About Karalis Dimitri Dr

Dr. D. Karalis is a qualified and registered naturopathic physician since 1973 with many years of clinical experience. His popularity was further increased with the opening of the first biologically healing clinic in South Africa.

He has had great success in diseases like: arthritis, neuritis, thyroid, nervous disorders, prostate enlargement, migraines, chronic fatigue, insomnia, dyspepsia, diabetes, early cancers, depressions, fears, lung diseases, obesity, dermatitis, drug addictions and many other chronic and dreaded health disorders.

In his own words:

“Γεννήθηκα σε χωριό του νομού Τρικάλων ονομαζόμενο ΄Μεγάρχη’ και πριν τελειώσω το γυμνάσιο εξαναγκάστηκα (λόγου οικονομικής αδυναμίας να μεταναστεύσω (1958) αρχικά στη Γερμανία όπου αργότερα κατέληξα στην Ολλανδία.

Το όνειρο μου ήταν να γίνω χρήσιμος άνθρωπος  στον εαυτό μου και στη κοινωνία μια μέρα. Εργάστηκα σε πολλά επαγγέλματα για να εξοικονομήσω τα οικονομικά έξοδα  για τη συντήρησή μου  και για  σπουδές αργότερα.

Μαθαίνοντας την Ολλανδική γλώσσα άρχισα να παρακολουθώ βραδινά μαθήματα σε μαθηματικά και βιολογία. Είχα ιδιαίτερη κλήση στα μαθηματικά  και όταν τελείωσα, άρχισα  σπουδές  στον Ιατρικό  κλάδο. Το 1969 ξαναμετανάστευσα πάλη στη Νότιο Αφρική όπου συνέχισα τις σπουδές μου στην βιολογική Ιατρική  αποφοιτώντας το 1973.

Η λογοτεχνική μου διαδρομή  άρχισε αργότερα, μετά από πολύχρονες μελέτες  και ιδιαίτερα τους αρχαίους Έλληνες συγγραφείς. Είχα ιδιαίτερη αγάπη στη φιλοσοφία και ιδιαίτερα τον Πλάτωνα και τον  βιογράφο Πλούταρχο. Στη δεκαετία του 80 η Ελληνική πρεσβεία με ανάθεσε να οργανώσω ένα παγκόσμιο συνέδριο για την Ελληνική φιλοσοφία στο πανεπιστήμιο  ‘Πρετόρια’ και είχα καλέσει καθηγητές από όλα τα πανεπιστήμια του κόσμου. Υποχρεώθηκα να ανοίξω το συνέδριο ως πρώτος ομιλητής και κατά μεγάλη μου έκπληξη έτυχε μεγάλης υποδοχής ζητώντας  πολλά αντίτυπα. Τότε κατάλαβα ότι κάτι χρήσιμο έχω να προσφέρω στην ανθρωπότητα και ξεκίνησα να γράφω άρθρα σε τοπικά  δελτία στην Αγγλική γλώσσα.

Το 1980 γνώρισα τον εθνικό μας Ποιητή μας Γιάννη Ρίτσο στην Αθήνα, όπου και με παρότρυνε να συνεχίσω και στην Ελληνική γλώσσα διότι είναι πλούσια  σε εκφραστικότητα,  στον λογοτεχνικό τομέα. Έτσι όρχησα να εκφράζουμε αγάλι  και στην Ελληνική γλώσσα,  ανακαλύπτοντας ταυτόχρονα και το γλωσσικό της μεγαλείο, ιδιαίτερα τη δημοτική. Με το γράψιμο άρχισε να ξετυλίγετε και το λογοτεχνικό  μου απόθεμα όπου συνεχίζετε μέχρι και σήμερα.

Μιλώ Αγγλικά, Ολλανδικά, Γερμανικά  και φυσικά τη μητρική μας γλώσσα   «τη γλώσσα των θεών» που έλεγε και ο  φιλόσοφος Κικέρων.
Greek, Ανάλυση, Βίοι συγγραφέων, Λογοτεχνία, Παρουσίαση βιβλίου, Σχόλιο, Φιλοσοφία, South Africa, , , , Permalink

5 Responses to Η Χάρη του Βιβλίου

  1. Γιώτα Δ. Τσιλίκη says:

    ευχαριστούμε για τις ωραίες σας επισημάνσεις.
    Λόγω ειδικότητας φαντάζομαι ότι θα ξέρετε κάτι. Το ερώτημα είναι: Τι θα συμβουλεύατε σε νεαρή φοιτήτρια που κάνει μεταπτυχιακό στη Βιοηθική;

  2. Αγαπητή Γιώτα
    Δεν κατάλαβα καλά τι μου ζητάς να σ’ απαντήσω ακριβώς. Εάν θέλεις τη γνώμη μου για τη βιοηθική επιστήμη, απαντώ τα εξής. Παρά ότι η ηθική έπαιζε σημαντικότατο ρόλο στη ζωή των αρχαίων μας προγόνων , σήμερα αλλοιώθηκε κάπως στην σημερινή μας πολυθόρυβη βιαστική κοινωνία. Η ηθική είναι ολοκληρωμένο προϊόν στους εξής τομείς :
    1.Αρτια σωματική και ψυχονοητική υγεία.
    2. Υποδειγματική ανατροφή από άρτιους γονείς.
    3. Καλή παιδία από καλλιεργημένους παιδαγωγούς.
    4. Αγάπη στον δημιουργικό τομέα που διαλέξαμε

    Δεν έχει καμιά σχέση με την υποδυόμενη υποκριτική ηθική από ορισμένους ιθύνοντες του θρησκευτικού δογματισμού .

  3. Γιώτα Δ. Τσιλίκη says:

    Αγαπητέ Δημήτρη,
    ευχαριστώ για την απάντηση. Συμφωνώ σε γενικές γραμμές μαζί σου. Αναρωτήθηκα απλά για το κατά πόσο ένας επιστήμονας μπορεί σ’ αυτούς τους δύσκολους καιρούς να ασχοληθεί με τον τομέα αυτόν.

    Καλημέρα από Ελλάδα
    Γιώτα Δ. Τσιλίκη

  4. Δυστυχώς δεν γνωρίζω καλα αυτό το κλάδο για να δώσω τη γνώμη μου. Φυσικά αφού διδάσκεται ακαδημαϊκά, θα υπάρχουν θέσεις για μελλοντικούς καθηγητές. Αλλά το ποιο σημαντικό είναι να αγαπάς αυτό αυτο που κανεις ώστε να γίνεσαι δημιουργική. Κάθε άνθρωπος γεννιέται με προσωπικό επάγγελμα που ονομάζεται ταλέντο και το εκτελεί με απίστευτο μεράκι όπως και όλα τα πλάσματα στη φύση. Κύριος σκοπός για τους νεους είναι να το ανακαλύψουν ενστικτωδώς και να το ακολουθήσουν αταλάντευτα μέχρις ότου καρποφορήσει. ποτέ να μην αμφιβάλλομαι κάτι που αγαπάμε ψυχικά διότι είναι θεοσταλμενο δώρο. Ελπίζω να με σε κούρασα.
    Χαιρετώ Δημήτρης Καραλης
    Cape Town

  5. Γιώτα Δ. Τσιλίκη says:

    Αγαπητέ Δημήτρη,
    ευχαριστώ πολύ για το μήνυμά σου. Φυσικά και δε με κούρασες. Έχω την ίδια με σένα αντίληψη για το θέμα. Απλά όλο αυτό είναι μια μικρή ανησυχία μάνας (εγώ είμαι αυτή) για το μέλλον του παιδιού της, ίσως γιατί εδώ διερχόμαστε μέσα από συμπληγάδες τούτο τον καιρό. Ωστόσο, τα λόγια σου ενισχύουν την αισιοδοξία μου και διώχνουν μια μικρή σκέψη μήπως δεν πατώ σε τούτη τη γη, καλά τώρα που φαίνεται όλα να βυθίζονται.
    Σ’ ευχαριστώ από καρδιάς

    Περιμένουμε τα εμπνευσμένα σου κείμενα

    Γιώτα Δ. Τσιλίκη

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>