Κριτική βιβλίου

Share

439847-Cartoon-Enthralled-Boy-Reading-A-Book-Poster-Art-Print

Υπεράνθρωπος

Share

Ποίηση – EKSTASIS EDITIONS

UbermenschΟ «Υπεράνθρωπος» του Μανώλη Αλυγιζάκη είναι από τα πιο δύσκολα και φιλοσοφημένα έργα που έχω συναντήσει. Και πώς να μην είναι άλλωστε, εφόσον ταυτίζεται με τον Υπεράνθρωπο του Νίτσε, τόσο σε πλοκή όσο και σε νοήματα. Ο ποιητής «παίζει» με τις συμβάσεις καθώς σχετίζει τον Υπεράνθρωπο, αφενός μεν με την πραγματική διάσταση που του δίνει ο Γερμανός φιλόσοφος, αφετέρου δε με την παρερμηνεία που του έδωσαν οι Γερμανοί εθνοσοσιαλιστές, με τα τραγικά αποτελέσματα που ακολούθησαν για όλη την ανθρωπότητα.

Πριν λοιπόν περιγράψουμε τον Υπεράνθρωπο του Μανώλη Αλυγιζάκη, ας δούμε εν συντομία τι προσδοκούσε ο Νίτσε με αυτό του το σύγγραμμα. Με πολύ απλά λόγια ο Νίτσε έθετε τον άνθρωπο αντιμέτωπο με τις ευθύνες του και τις δυνατότητές του, που αν τις χειριζόταν ορθά, θα μπορούσε να υπερπηδήσει κάδε εμπόδιο. Με κύριο μοχλό τη σωστή χρήση της λογικής και του ενστίκτου θα μπορέσει να ζήσει σε μια κοινωνία ισότητας και ελευθερίας, όπου ο καθένας θα είναι ο κύριος του εαυτού του. Βέβαια ο Νίτσε δεν περιέγραψε την ηθική διάσταση του Υπεράνθρωπου, καθώς ήρθε να αναπληρώσει (όπως ισχυρίζεται ο συγγραφέας) το κενό της εξουσίας και της Θεϊκής ανυπαρξίας. Ο Υπεράνθρωπος λοιπόν λυτρωτής, υπέρμαχος της ηθικής αλλά και λίγο ανεξέλεγκτος, όσον αφορά τα απώτερα σχέδιά του για τον κόσμο, που επίσης παραμένουν ασαφή…

Continue reading

Posted in Canada, Greek, Βιβλία, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Ποίηση | Tagged , , , , , , , , , | Leave a comment

Education

Share

Dr Dimitri Karalis
South Africa

Education is useful when the student is taught how to think liberally and not just to copy academic literature. Excess of forced education, often produces lower intellect, intolerant and Calvinistic attitudes (teachers, lawyers, politicians, religious clerks and so forth are often common example). It was never meant for humans to study a lot in order to find the right work in their life. All humans where born with certain talents to follow in their life, which lead them to a unmistakable happier life with intellectual and spiritual maturity.

Continue reading

Posted in English, Essay, Ανάλυση, Δοκίμιο, Λογοτεχνία, Literature, Review, South Africa | 4 Comments

“Αντίποδες” τεύχος 59

teyxos59-ekswfyllo
Share

Την Κυριακή 6 Οκτωβρίου 2013 και ώρα 3.00μ.μ., παρουσιάστηκε για τεσσαρακοστή χρονιά το περιοδικό «Αντίποδες» – τεύχος 59 στην πανέμορφη και αναπαλαιωμένη αίθουσα του Παναρκαδικού Συλλόγου «Ο Κολοκοτρώνης».

Η ατμόσφαιρα θερμή και ελπιδοφόρα μια και αρκετά άτομα νεαρής ηλικίας αναλαμβάνουν θέσεις στο Δ.Σ. του Ελληνο-Αυστραλιανού Πολιτιστικού Συνδέσμου Μελβούρνης, όπως παρατήρησε και η Πρόεδρος κ. Καίτη Αλεξοπούλου στην εορταστική ομιλία της.

Το τεύχος είναι αφιερωμένο στην ακαδημαϊκό και Συντονίστρια του Τμήματος Ελληνικών του Πανεπιστημίου La Trobe Δρα Μαρία Ηροδότου. Την εκδήλωση παρακολούθησαν αρκετά μέλη του Συνδέσμου, η Πρόξενος της Ελλάδας κ. Ελένη Λιανίδου, προηγούμενοι Πρόεδροι, ιδρυτικά μέλη και ακαδημαϊκοί που συνεργάστηκαν στο παρελθόν με το Σύνδεσμο και τη Μαρία Ηροδότου. Ανάμεσά τους και ο Δρ Χρήστος Φίφης ο οποίος έκανε μια σύντομη αναφορά στο περιεχόμενο του τεύχους 59, ενώ ο κ. Κυριάκος Αμανατίδης (επίτιμος Πρόεδρος του Συνδέσμου) έκανε μια ιστορική αναδρομή στην έκδοση του περιοδικού τα προηγούμενα σαράντα χρόνια.

Continue reading

Posted in Australia, Greek, Ανάλυση, Λογοτεχνία, Μελέτη, Ομιλία, Σχόλιο | Tagged , | 3 Comments

Γράμματα στη Νόρα

Share

Του Γιώργου Βέη

James Joyce and Nora Barnacle on the day of their marriage in 1931«Η ευδαιμονία δεν είναι επιβράβευση της αρετής, αλλά η ίδια η αρετή».  Βενέδικτος ντε Σπινόζα, Ηθική, μέρος Ε΄, Πρόταση 42

Η επικράτεια του ερωτικού λόγου δεν είναι μόνον αχανής, αλλά και δύσβατη. Πίσω από τη λέξη υπάρχει ενίοτε ο γκρεμός του Ετέρου – Εταίρου. Ας σκύψουμε μήπως και διακρίνουμε κάτι: «Σε παρακαλώ, μην ξαναφορέσεις αυτόν το θώρακα στο στήθος, δεν μου αρέσει να αγκαλιάζω ένα γραμματοκιβώτιο [...] Γιατί στο καλό σου γράφω αυτό το ανόητο γράμμα; Απλώς γιατί θέλω να είμαι κοντά σου».

Continue reading

Posted in Greek, Hellas, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Σχόλιο | Leave a comment

Η Ανανέωση του Μύθου…

Τετάρτη Διάσταση - Γιάννη Ρίτσου
Share

 

Η Ανανέωση του Μύθου στην
‘Τετάρτη Διάσταση’ του Γιάννη Ρίτσου

 

Πιπίνα Δ. Ιωσηφίδου-Elles
Απόσπασμα από την
ανέκδοτη Συλλογή

Κριτικές Μελέτες

Σύντομη εισαγωγή

Η Τετάρτη Διάσταση σχεδιάστηκε από τον Γιάννη Ρίτσο για να συμπεριλάβει τα μακρά ποιήματα τα οποία έγραψε  μετά από το 1956 και ως και το 1972.  Ανάμεσα σε αυτά συμπεριλαμβάνονται τα ακόλουθα: Η Σονάτα υπό το Σεληνόφως[1] (1956), Φιλοκτήτης[2] (1965), Ορέστης[3] (1966), Αίας[4] (1969),  Χρυσόθεμις[5] (1970), Ελένη[6] (1970) και Η επιστροφή της Ιφιγένειας[7] (1972).  Ανάμεσά σε ετούτα τα αριστουργήματα διακρίνεται η Σονάτα υπό το Σεληνόφως, καθώς σε ετούτο, δε χρησιμοποιείται επεκτατικά ένας συγκεκριμένος μύθος, όπως συμβαίνει στα άλλα ποιήματα[8] της αυτής συλλογής του. Υπό το πρίσμα αυτό, το συγκεκριμένο ποίημα επιδέχεται διάφορες ερμηνείες[9].

Χαρακτηριστικά των ποιημάτων της συλλογής, Τέταρτη Διάσταση

Ένα από τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά των ποιημάτων της Τέταρτης Διάστασης  είναι η αξιοποίηση αρχέτυπων αρχαιοελληνικών μύθων και των ηρώων τους, με τρόπο ώστε ετούτα τα ποιήματα να παρουσιάζουν τρισδιάστατο χαρακτήρα, δηλαδή: τον αυτοβιογραφικό, το μυθικό και τον ιστορικό. Μέσα από τον πολύσημο χαρακτήρα τους, ο ποιητής εκφράζει την αγωνία, την πικρία, το πάθος του για τη ζωή, τον φόβο του Θανάτου και την αποδοχή του, την αγανάκτηση, το θυμό, την απογοήτευση, την ευθύνη έναντι του εαυτού του και τους άλλους, τον απολογισμό των πράξεων στο παρελθόν, την ελευθερία, την υποκρισία, τον έρωτα, την ομορφιά, την ευτυχία, το γήρας, την μοναξιά, την ματαιότητα, στοιχεία που επίσης συμβάλλουν  στο γενικό τίτλο της συλλογής: Τέταρτη Διάσταση. Η πολύτροπη διαδικασία και η τεχνική των διαφορετικών επιπέδων στα οποία κινούνται οι  ήρωες και των καταστάσεων όπου αυτοί ενεργοποιούνται,  αποτελούν στοιχεία που ευφυώς υιοθετούμενα από  τον Ρίτσο, καθιστούν το περιεχόμενο της συλλογής  του, διαχρονικό.

Continue reading

Posted in Australia, Greek, Βιβλία, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Μελέτη, Σχόλιο | Tagged , | 2 Comments

“Η Ελένη”…

Share

Η Ελένη[1] του Γιάννη Ρίτσου

Πιπίνα Δ. Ιωσηφίδου-Elles
Απόσπασμα από
την ανέκδοτη Συλλογή,

Κριτικές Μελέτες

Γενικά

Πρόκειται για ένα ακόμα ποίημα του Γιάννη Ρίτσου που εκδόθηκε μόνο του, και  είναι το όγδοο στη σειρά, μυθολογικό ποίημα, στη συλλογή ποιημάτων του: Τέταρτη Διάσταση. Η ‘ωραία’ Ελένη, ‘το μήλο της έριδος’ ανάμεσα στον Μενέλαο και στον Πάρη αρχικά και στη συνέχεια η αιτία για τον Τρωικό Πόλεμο, έχει απασχολήσει αριθμό λογοτεχνών ή διανοουμένων, παντού, εκεί όπου η αρχαιοελληνική ιστορία, η ελληνική μυθολογία και τα ελληνικά κλασσικά έπη, ενδιαφέρουν. Από τους Έλληνες λογοτέχνες – διανοούμενους, ο Νίκος  Καζαντζάκης, στην τραγωδία του: Βούδας[2], αναφέρει την Ελένη ως σύμβολο παρόρμησης για το άνοιγμα του Νου, των Ελληνίδων και των Ελλήνων εν γένει,  ενώ στην τραγωδία του Οδυσσέας[3], την παρουσιάζει με διαφορετικά πρόσωπα και ικανότητες.

Ο Ρίτσος είναι στα εξήντα του όταν ασχολείται με το μύθο της Ελένης. Κατέχεται από την κατάθλιψη των ανθρώπων που έχουν περάσει στην τρίτη ηλικία.   Η διαπίστωση ότι δεν υπάρχει διέξοδο στο ανίατο πρόβλημα της ηλικίας, ούτε και στη φθορά της, που έρποντας κυριολεκτικά, επιβάλλεται στο ανθρώπινο σώμα με το πέρασμα του χρόνου, δεν βοηθά τον διανοούμενο-ποιητή. Επηρεάζεται προσωπικά, περαιτέρω μάλιστα και η πνευματική του δημιουργικότητα, καθότι ως μοιραίο φαινόμενο συνδέεται με το σκεπτικό του και διογκώνει την αγωνία του και τον βασανίζει.

Continue reading

Posted in Australia, Greek, Βιβλία, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Μελέτη, Σχόλιο | Tagged | Leave a comment

“Αφύπνιση 800 mg”

Αφύπνιση 800mg
Share

Εκδόσεις Μανδραγόρας

Η  Ελένη Φωτιάδου- Αρτεμίου είναι μια ποιήτρια. Αυτό είναι γνωστό. Οι στίχοι που έχω διαβάσει,  κατά καιρούς, είναι εξαιρετικοί. Το ύφος της, οι λέξεις, τα μηνύματα, τα καλολογικά στοιχεία,  η γλώσσα, οι ελιγμοί της γλώσσας, οι ατάκες, δίνουν μια ζωντάνια και μια ελκυστικότητα στην ποίησή της. Και αρέσει.

Όλα αυτά  όμως ενυπάρχουν και στα διηγήματα που περιλαμβάνονται στο βιβλίο «Αφύπνιση 800 mg”, που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Μανδραγόρα.

Δηλαδή ο πεζός της λόγος  έχει και μια ποιητικότητα, που τη νιώθει  ο αναγνώστης  κατά την  ανάγνωση. Μια μορφή  ελεύθερου στίχου  είναι εμφανής, σε πολλά σημεία κάθε κειμένου. Αυτό προσδίδει  ένα  επί πλέον  ενδιαφέρον προνόμιο, να λες δηλαδή μια ιστορία και η αφήγησή σου  να έχει και  ρυθμό στις λέξεις, στις φράσεις, στις ενότητες.

Continue reading

Posted in Greek, Hellas, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία | 3 Comments

Encore – Ακόμη

lacan
Share

«Η κοινωνία εδράζεται σε ένα κοινό σφάλμα
σε ένα έγκλημα που διαπράχθηκε από κοινού
».
Σίγκμουντ Φρόιντ

Του Γιώργου Βέη

Έχει ειπωθεί με την ανάλογη μάλιστα έμφαση ότι για τον Σίγκμουντ Φρόιντ «ο άνθρωπος είναι πραγματικά μια δαρβίνεια παραλλαγή, καταδικασμένη να παράγει πολιτισμό, ένας «λύκος» που πρέπει να ευχόμαστε να εξημερωθεί. Για να περισωθούν οι πολιτισμικές αξίες, ο λύκος πρέπει ν’ αφήσει την αυθεντικότητά του να γίνει απουσία και μνήμη, δηλαδή γλώσσα και συνείδηση.

Continue reading

Posted in Greek, Hellas, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Σχόλιο | Tagged , , | Leave a comment

“Πολύ χιόνι μπροστά στο σπίτι”

Share

Πολύ χιόνι μπροστά στο σπίτι
Νίκη Αναστασέα
Εκδόσεις Πόλις, 2012
Τιμή € 14,00, σελ. 243

Του Γιώργου Βέη
«Το πνεύμα μου είναι το σώμα μου και τίποτε παραπάνω» 

Αντονέν Αρτό
Δεν θα μάθουμε μάλλον ποτέ γιατί οπλοφορούσε ο εικοσιοχτάχρονος Στέλιος.

Αν ανήκε πράγματι σε κάποια ομάδα νεωτερικών Ρομπέν των Πόλεων ή αν δρούσε κατά μόνας, ως ελεύθερος σκοπευτής, μανιακός υπερασπιστής ενός προσωποπαγούς Δικαίου.

Αυτό που ξέρουμε όμως πολύ καλά είναι ότι ανταπέδωσε τα πυρά και σκότωσε έναν αστυνομικό, εκείνη τη μοιραία, μυθιστορηματική νύχτα, παρουσία μάλιστα της Ηλέκτρας, της εικοσιδυάχρονης ερωτικής του συντρόφου. Η τελευταία, παρά τις ενδείξεις περί του αντιθέτου, σε όλη τη διάρκεια της κινηματογραφικής αφήγησης στο Πολύ χιόνι μπροστά στο σπίτι, τον καταδίδει στην πρώτη ακροαματική διαδικασία ενώπιον δικαστών και ενόρκων. Οι γονείς της Ηλέκτρας, ο Στέφανος και η Πέρσα, παρακολουθούν τις αντιδράσεις της προφυλακισμένης επί διετία κόρης τους στον Κορυδαλλό, αφήνοντας στο μεταξύ να διαφανούν μέσα από περίτεχνες διηγητικές σχισμές, οι δικές τους ιστορίες, οι ανακατατάξεις των συναισθηματικών τους βίων, οι αποδομήσεις, ανελέητες και εκκωφαντικές, εκατέρωθεν, οι κατ΄ανάγκην συμβιβασμοί και οι ελλειμματικές τους κατά κανόνα επαφές ψυχής. Continue reading

Posted in Country, Greek, Hellas, Ανάλυση, Λογοτεχνία, Σχόλιο | Leave a comment

Ο τρόμος ως απλή μηχανή

Δήμητρα Χ. Χριστοδούλου
Ο τρόμος ως απλή μηχανή
Eκδόσεις Πατάκη, 2012
Share

Του Γιώργου Βέη

«Ένας άνθρωπος θα πάλευε όλη του τη ζωή για να μη συρθεί μες στις φλόγες. Αυτό δεν είναι επαγωγή. Είναι τρόμος. Δηλαδή, με άλλα λόγια, μέρος της ουσίας της πίστης». Λούντβιχ Βιττγκενστάιν*

Παραθέτω το χαρακτηριστικότερο ίσως ποίημα από το τελευταίο βιβλίο της Δήμητρας Χ. Χριστοδούλου με τίτλο «Η απλότητα του τρόμου»:

«Είναι απλό: Δεν σε πεθαίνει ο τρόμος. / Ο τρόμος μόνο σε ξεγεννάει. / Βγάζει το φίδι απ’ την κοιλιά σου. / Ο μαιευτήρας σού χαμογελά, / Που ζεις μια τέτοια αιθέρια νύχτα / Είναι απλό: Ο τρόμος δεν σε ταπεινώνει. / Σε αίρει στο ύψος των περιστάσεων. / Απλώς πατάς πάνω στον εαυτό σου. / Ο τρόμος δεν επείγεται. Σε περιμένει. /Μπορείς, σκεπτόμενος, να διαφύγεις./ Απλώς δεν μπορείς να σκεφτείς./ Στον τρόμο ένα κι ένα κάνουν δύο./ Απλώς δεν βρίσκεις το πρώτο και το δεύτερο: / Τη στιγμή αυτή ο ένας σε ψάχνει / Κι ο δεύτερος του φανερώνει τη θέση σου. / Ο τρόμος προνοεί. Είναι ψύχραιμος. / Εξάλλου ξέρετε κι οι δυο τι θα αξιώσει. / Πίνει ακόμη μια γουλιά απ’ τον καφέ του / Κι απλώς σηκώνει τα μάτια του πάνω σου. / Είναι απλό: Η φωνή του αέρα, / Οι ψίθυροι οι σοφοί των ερειπίων, / Το κουρέλι από την υγρασία που απομένει / Σε κάποια σκιερή γωνιά του πυρετού, / Όλα γλιστράνε μέσα στο φρεάτιο. /Ο ήλιος βάζει το δάχτυλό του στο τζάμι / Και κάνεις τη βουτιά. Αυτό ήταν. Θα δεις τώρα / Σε όλη την απλότητά του τον τρόμο».

Continue reading

Posted in Book review, Greek, Hellas, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Σχόλιο | Tagged , , | Leave a comment

Τι είναι Δύναμις

Share

Του Ιατρού Δημήτρη Καραλή

Αντικρίζοντας κάποτε ένας φίλος του Ισοκράτη ένα ψηλό νέο με μακριά και γεροδεμένα χέρια κοντά στο γυμναστήριο της αρχαίας αγοράς, εξέφρασε τον θαυμασμό του.

-Α…! αυτός είναι ότι πρέπει για να εξελιχθεί σε ιδανικός πυγμάχος με λιγάκι προπόνηση, λέει.
-Συμφωνώ, απαντά ο Ισοκράτης, αλλά μόνο όταν το στεφάνι της νίκης είναι πολύ ψιλά κρεμασμένο και κερδίζεται μόνο με το μπόι.

Continue reading

Posted in Greek, Ανάλυση, Βοηθήματα, Εκπαίδευση, Ιατρικές οδηγίες, Σχόλιο, Φιλοσοφία, South Africa | Tagged , | 7 Comments

Οι Μύθοι στην Αρχαία Ελλάδα

Φιλοσοφία
Share

Του Δημήτρη Καραλή

Οι μύθοι στους αρχαίους Έλληνες ήταν αλληγορικά οχήματα ψυχικής αφύπνισης, για όσους ήταν ευαίσθητοι ψυχικά να συλλάβουν το αποκαλυπτικό τους μήνυμα (ενθυμούμενοι τα Πλατωνικά). Η λέξη μύθος προέρχεται απ’ τον ήχο Μου= μουρμούρισμα, που ψιθυρίζουμε με τα χείλη μας κλειστά και τη λέξη Μυστήριο συνδεόμενη μαζί του. Συγχωνευμένες δυο τους αποτελούν το αποκαλυπτικό όχημα επικοινωνίας που ονομάζετε ‘Μύθος’.

Κάθε μυθολογική αλήθεια όταν παρουσιάζεται σε ανοικτή χειροπιαστή γλώσσα, παρεξηγείται, απορρίπτεται και αφορίζεται πολλές φορές από τους ακαλλιέργητους ανθρώπους. Για αυτό, φιλόσοφοι, μύστες, προφήτες και επικοί ποιητές, χρησιμοποιούσαν αλληγορίες για να καλύψουν την αλήθεια απ’ τους ανώριμους και να τη φανερώσουν αλληγορικά σε στους ώριμους.

Continue reading

Posted in Greek, Ανάλυση, Σχόλιο, Φιλοσοφία, South Africa | 2 Comments

Ανατομία του Εχθρού

Share

Του Δημήτρη Καραλή

Ο φοβερότερος εχθρός για τον πρωτόγονο άνθρωπο ήταν αναμφισβήτητα τα άγρια θηρία τριγύρω του, ώσπου έμαθε να τα ημερεύει και να τα εκμεταλλεύεται άνετα. Του ήταν αδύνατο να ζήσει χωρίς αυτά μετέπειτα όταν άρχισε να τα χρησιμοποιεί εντατικά για όργωμα, μεταφορικό μέσο, πολεμικό σύντροφο και πιστό φίλο στη προστασία του. Υιοθέτησε το γάλα και το κρέας για τροφή, το δέρμα με το τρίχωμα για ρούχα και παπούτσια, τα κόκαλα για μουσικά όργανα η εργαλεία, τη γαστρική πυτιά για την τυροκομική του.

Τίποτε δεν άφησε να πάει χαμένο, ακόμα και τα περιττώματα εκμεταλλεύτηκε για γεωργική κοπριά και για προσάναμμα. Το ίδιο έκανε και με το φυτικό βασίλειο, τα άκαρπα δένδρα και βλαβερά αγριόχορτα τα εκμεταλλεύτηκε επίσης παρόμοια. Το βρομόξυλο (stink wood) να κατασκευάζει πολυτελή έπιπλα και τα δηλητηριώδη μπελαντόνα με το θανατηφόρο κώνειο, για γιατρικό και εκτελεστικό του όργανο.

Continue reading

Posted in Ανάλυση, Δοκίμιο, Λογοτεχνία, Σχόλιο, South Africa | Tagged , , | Leave a comment

Η Χάρη του Βιβλίου

Share

  Του Δημήτρη Καραλή

Υπάρχουν λέξεις που τις χρησιμοποιούμε για να στολίζομε την έκφρασή μας, όπως διαλέγομε λουλούδια να κοσμήσουμε το σπίτι ή τα κρεμάμε γιρλάντες στο λαιμό. Το καταπράσινο λιβάδι αγαλλιάζει τα μάτια του διαβάτη, κι όμως, λίγα αγριολούλουδα φυτρωμένα διάσπαρτα εδώ και εκεί, τονίζουν κι ανυψώνουν ακόμα περισσότερο την παραμυθένια ομορφιά του. Το ίδιο συμβαίνει και με τη λογοτεχνία, όταν νυφοστολίζομαι τις σκέψεις μας με όμορφες λεξούλες, σαν τις κεντήστρες που κοσμούν με πολύχρωμες κλωστές τα αγαπημένα εργόχειρά τους.

Κάθε καλογραμμένη σκέψη εμψυχώνει και καλλιεργεί τον αναγνώστη, σαν την οργανική κοπριά που δυναμώνει δενδρύλλια και φυτά να παράγουν καλύτερα λουλούδια, φρούτα και καρπούς. Ποτέ μια ώριμη σπερματική ιδέα δεν παραμένει ανεκμετάλλευτη στην ανθρωπότητα, αργά η γρήγορα θα μαθευτεί και θα μεταδοθεί σε ολόκληρη την οικουμένη.

Continue reading

Posted in Greek, Ανάλυση, Βίοι συγγραφέων, Λογοτεχνία, Παρουσίαση βιβλίου, Σχόλιο, Φιλοσοφία, South Africa | Tagged , , , , | 5 Comments

Η Στοχαστική σκέψη

Share

Του Δημήτρη Καραλή

Εδώ και πριν από εικοσιπέντε (25) αιώνες περίπου, το Αθηναϊκό δικαστήριο παραβίασε τη νοητική ελευθερία και καταδίκασε τον φιλόσοφο Σωκράτη σε θάνατο. Κατηγορήθηκε ότι αγνοούσε τάχα τους Ολύμπιους θεούς, κι ότι ρύπανε τα μυαλά των νέων με καινούργιες φιλοσοφικές ιδέες και θεότητες.

Αυτό συνέβη διότι για ένα μικρό διάστημα η Αθηναϊκή δημοκρατία καταλύθηκε μετά την πελοποννησιακή καταστροφή και αντικαταστήθηκε με τους τριάκοντα (30) τύραννους, όπου και περιόρισαν για μικρό διάστημα την ελευθερία σκέψεως.

Αμέσως μετά την αποκατάσταση της δημοκρατίας συνέλαβαν τον κύριο μηνυτή του Σωκράτη και τον καταδίκαζαν σε θάνατο. Έχτισαν συνάμα και προσωπικό ναό στην μνήμη του μεγάλου Έλληνα φιλόσοφου.

Πεντακόσια χρόνια μετά τον θάνατο του Σωκράτη, η ανθρωπότητα έχασε πια την ικανότητα να σκέφτεται ελεύθερα για δυο χιλιάδες χρόνια, λόγω της μισαλλοδοξίας του θρησκευτικού δογματισμού και του συνέταιρό τους στρατιώτη.

Continue reading

Posted in Greek, Ανάλυση, Λογοτεχνία, Σχόλιο, Φιλοσοφία, South Africa | Tagged | 8 Comments

Περί φιλίας

Share

Δημήτρης Καραλής

Ειλικρινή φιλία, συνήθως είναι καλύτερη εκλογή απ’ την συναισθηματική αγάπη για σταθερή δίαιτα. Καχυποψία, ζήλια προκατάληψη, γκρίνια και κατεβασμένα μούτρα, είναι συνηθισμένο φαινόμενο στη συναισθηματική αγάπη. Δολοφονία και αυτοκτονία παραμονεύουν επίσης στη διπλανή γωνιά όταν οι ερωτευμένοι γουργουρίζουν σαν τα ζευγαρωμένα περιστέρια.

Η συναισθηματική αγάπη ζητά εγγύηση, απόδειξη, σιγουριά και εξασφάλιση. Αντίθετα η ειλικρινή φιλία δεν απαιτεί καμιά ιδιοκτησία και θέλει να βοηθά ακόμα κι από απόσταση. Δυστυχώς όμως το ίδιο δεν ισχύει και με τη συναισθηματική αγάπη. Συνήθως σκοπεύει για προσωπικά οφέλη, και η μονόπλευρη συναισθηματικότητα αντιστρέφεται καμιά φορά σε μίσος και απαιτεί εκδίκηση. Η αγνή φιλία δεν έχει ανάγκη από ανόητους γαμήλιους όρκους και είναι πάντα έτοιμη να παράσχει βοήθεια όποτε κι εάν χρειαστεί.

Η αληθινή φιλία ξεκλειδώνει της ψυχής τα αμπάρια και ανοίγει τον νου με τη ψυχή να μοιραστούν κουράγιο, κατανόηση, συμπόνια και ανθρώπινη ζεστασιά.

Continue reading

Posted in Greek, Ανάλυση, Μελέτη, Σχόλιο, Φιλοσοφία, South Africa | Tagged , | 2 Comments

Solar

Solar250
Share

Γιώργος Βέης

Στο τελευταίο βιβλίο του ΜακΓιούαν ο εφιάλτης είναι σαφώς διευρυμένος. Είμαστε ένα σχεδόν αιώνα πιο μέσα στο μέλλον από την εποχή της ποτοαπαγόρευσης. Η αρά της μη στοχαστικής τεχνολογίας προκαθορίζει έναν έναν τους σκαιούς όρους του παιχνιδιού, σε παγκοσμιοποιημένη μάλιστα βάση.

Ιδού το στίγμα ψυχής σε μιαν εύστοχη αποκρυστάλλωση: «Η επιστήμη ασφαλώς είναι έξοχη, και ποιος ξέρει, ίσως είναι έξοχη και η τέχνη, ενδεχομένως όμως έννοιες όπως η αυτογνωσία να μην αφορούν ούτε τη μία ούτε την άλλη». (βλ. σελ. 128). Υπογραμμίζω ότι δεν πρόκειται για τα πτώματα ή τους βιασμούς, οι οποίοι στοιχειώνουν μυθιστορήματα σαν το Ιερό του Ουίλιαμ Φόκνερ, αλλά για την ενδεχόμενη μετάλλαξη του ίδιου μας του πλανήτη σε θλιβερό απόρριμμα. Παραθέτω το σκηνικό, με όλη τη φαντασμαγορία ενός ακριβολόγου ρεαλισμού, όπως τον αποδίδει η επαρκής και άλλο τόσο έμπειρη μεταφράστρια:

Continue reading

Posted in Greek, Hellas, Ανάλυση, Λογοτεχνία, Σχόλιο | Leave a comment

Οι δύο αδερφές από την Πράγα

Οι δυο αδερφές από την Πράγα
Share

Γιώργος Βέης

«…επέστρεψα στο Παρίσι με τον τρόμο του αποδιοργανωμένου ταξιδιώτη που έχει κάνει το γύρο του κόσμου και δεν αναγνωρίζει κανένα από τα μέρη όπου έχει ζήσει για τόσο καιρό». (από το βιβλίο, σελ. 144)

Οι δύο αδελφές, η Κλάρα και η Χίλντα Γκότβαλντ, οι οποίες μεταναστεύουν διαδοχικά από τη δεινώς χειμαζόμενη οικονομικά -και ουχί μόνον- μητρική Πράγα, ζουν με εξόφθαλμη άνεση στο Παρίσι. Υποδυόμενες τις μεσάζουσες μεταξύ των εκδοτικών οίκων και των νέων, ενίοτε ματαιόσπουδων, ματαιόδοξων ή απλώς πολλά υποσχομένων ή ακόμη και κατεστημένων ήδη συγγραφέων της γαλλικής σκηνής, αρμέγουν κανονικά το συναφές, πολυάριθμο, διαρκώς ανανεούμενο κύκλωμα.

Continue reading

Posted in Greek, Hellas, Βιβλία, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Σχόλιο | 1 Comment

“Ο Λόγος” τεύχος 24

"Ο Λόγος" τεύχος 24
Share

Παρουσίαση του περιοδικού “Ο Λόγος”

Το λογοτεχνικό περιοδικό “Ο Λόγος”, τεύχος 24, το οποίο εκδίδεται από το Σύνδεσμο Ελλήνων Λογοτεχνών και Συγγραφέων Αυστραλίας ανελλιπώς για 19 χρόνια τώρα παρουσιάστηκε στην όμορφη αίθουσα της Δημαρχίας του Νόρθκοτ στις 27 Νοεμβρίου 2011.

Το τεύχος αυτό του περιοδικού αφιερώθηκε στη λογοτέχνιδα Χρυσούλα Ζάκκα η οποία όταν ανέβηκε στο βήμα κατασυγκινημένη μίλησε και τραγούδησε με την ωραία φωνή της προς χάριν του ακροατηρίου.

Κυριάκος Αμανατίδης

Continue reading

Posted in Australia, Garivaldis, Greek, Ανάλυση, Λογοτεχνία, Ομιλία, Παρουσίαση βιβλίου, Σχόλιο | 3 Comments

Ιερή Ινδία

Γουίλιαμ Νταλρίμπλ Ιερή Ινδία. Εννιά Ζωές, Εννιά Ιστορίες Μετάφραση:  Γιώργος Καλαμαντής Εκδόσεις  «Μεταίχμιο», σ. 367
Share

Γουίλιαμ Νταλρίμπλ
Ιερή Ινδία. Εννιά
Ζωές, Εννιά Ιστορίες
Μετάφραση:  Γιώργος Καλαμαντής
Εκδόσεις  «Μεταίχμιο», σ. 367

Γιώργος Βέης

Ταξιδιωτικές αποστάξεις υψηλής ποιότητος

«Ο Παράδεισος μέσα μας;» είπε ο Σαλιμουλάχ και σήκωσε τα φρύδια του. «Όχι, όχι, πρόκειται για συναισθηματικά λόγια – ένα όνειρο μόνο[…] Ο Παράδεισος είναι έξω, ένας φυσικός χώρος στους ουρανούς, που τον δημιούργησε ο Θεός για τον λαό του[…] Θα υπάρχουν μαξιλάρια για να ξαπλώσεις, ποτάμια από γάλα και μέλι, δροσερό και καθαρό νερό πηγής». (Από το βιβλίο, σ. 197)

Η έλλειψη ομοιοτήτων, αντιστοιχιών, ή κοινών παρονομαστών, που θα μπορούσαν να διερμηνεύσουν σ’ έναν έστω βαθμό την ινδική ιδιοπροσωπία, σε αντιπαραβολή με τα δυτικοευρωπαϊκά πρότυπα, καθιστά την όποια προσέγγιση εκ προοιμίου εξαιρετικά ενδιαφέρουσα, αλλά και προβληματική, αν όχι τραυματική.

Άλλωστε, όπως μας δίδαξε ο Fernand Braudel στη θεμελιώδη του Γραμματική των πολιτισμών (εκδόσεις «Μορφωτικού Ιδρύματος Εθνικής Τραπέζης»), μολονότι ο ινδουισμός στη μεσαιωνική Ινδία είναι εξίσου σημαντικός με τον χριστιανισμό στον δικό μας δυτικό Μεσαίωνα, η Ινδία δεν μοιάζει και πολύ με την Ευρώπη, ούτε με τη μεροβιγγιανή, ούτε με την καρολιγγιανή ούτε καν με τη φεουδαρχική. Οι εξόφθαλμες διαφορές και οι υφέρπουσες τυχόν ομοιότητες με τους γειτονικούς και μη λαούς καθιστούν το εγχείρημα της διερεύνησης της ιδιοπροσωπίας της Ινδίας εξαιρετικά συναρπαστικό.

Continue reading

Posted in Greek, Hellas, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Σχόλιο | Leave a comment

Μια Ιστορία για Δυο Αγάπες

Share

« [252c] τὸν δ᾽ ἤτοι θνητοὶ μὲν ἔρωτα καλοῦσι ποτηνόν
ἀθάνατοι δὲ Πτέρωτα, διὰ πτεροφύτορ᾽ ἀνάγκην. »
  Πλάτωνος Φαίδρος

Ο Απόλλων βγαίνει με την Αφροδίτη;

Τι ‘ν’ αυτό που το λένε Αγάπη Σωκράτη, ρωτά η Διοτίμα, η μυστηριώδης γυναίκα από τη Μαντινεία. Δεν έχω ιδέα απαντάει ο Σωκράτης. Αν ο άνδρας δεδηλωμένος από το μαντείο σαν ο σοφότερος ανάμεσα στους θνητούς δεν γνωρίζει, τι ελπίδα έχουμε οι υπόλοιποι ν’ απαντήσουμε σ’ αυτή την ερώτηση;

Ένας τρόπος να προσεγγίσουμε αυτή την πεισματικά δύσκολη ερώτηση είναι να τη εξετάσουμε από δυο φαινομενικά αντίθετες και ασυμφιλίωτες στάσεις που κληρονομήσαμε από την Ελληνική Μυθολογία: αυτή της Αφροδίτης και του Απόλλωνα – τα δύο άκρα του φάσματος, ή ας πούμε καλειδοσκόπιο αγάπης. Αν πράγματι είναι ασυμφιλίωτοι μπορούμε να διαλέξουμε σαρκική αγάπη όπως εμπνέει η Κύπρια Αφροδίτη, θεά του Έρωτα, η οποία προσγειώνει την αγάπη στην ηδονή του σώματος, και η οποία, όπως η χορωδία στην Αντιγόνη προειδοποιεί, τρελαίνει άνδρες και γυναίκες, ή στην πνευματική αγάπη του νου, όπως τη θεόπνευστη του Απόλλωνα θεού του Ήλιου; Γιατί όμως να μην έχουμε και τις δυο; Κατά ένα τρόπο του λέγειν μπορούμε, αλλά πρέπει πρώτα να μάθουμε να μη φοβόμαστε τα ύψη. Διότι αγάπη κατά τον Πλάτωνα, δεν είναι ξεπεσμός αλλά ξεπέταγμα. Πριν όμως μάθει κανείς να πετάει προς τον Απόλλωνα, πρέπει να μάθει να κολυμπάει στα βαθιά και κρυφά θαλάσσια σπήλαια της Αφροδίτης. Κάθε αγάπη είναι παράδοξη, κάτι που τράβηξε τον Πλάτωνα και το Σωκράτη γιατί οι φιλόσοφοι αγαπούν τα παράδοξα.

Continue reading

Posted in Australia, Greek, Ανάλυση, Κριτική βιβλίου, Μετάφραση, Μελέτη, Φιλοσοφία | Tagged , | 3 Comments

Δίχως χάρτη

dixos_xarti
Share

Του Γιώργου Βέη

«Η ποίηση είναι ένα όπλο απ’ την ανάποδη ∙ ζωογονεί ό,τι πετυχαίνει».
Γιώργος Βαρθαλίτης, Ο καθρέφτης της Ηρωδιάδος
Είναι το πέμπτο ποιητικό βιβλίο του. Προηγήθηκαν τα εξής: Όρθρου βαθέος(1988), Φυσική ιστορία (1991), Κρυμμένη εικόνα (1999) και η βραβευμένη από το περιοδικό «Διαβάζω» Χρονογραφία (2007). Πάντα από τις εκδόσεις «στιγμή».

Όπως έχω ήδη επισημάνει (βλ. «Βιβλιοθήκη», εφ. «Ελευθεροτυπία», 18 Σεπτεμβρίου 2009) από την πρώτη του εμφάνιση στο πεδίο των απαιτητικών κειμενικών εφαρμογών έως σήμερα, ο στίχος του Γιώργου Γώτη επιμένει να αποτυπώνει τις διακυμάνσεις, τις ευρύτερες ανακατατάξεις και τις συναφείς ρήξεις, οι οποίες παρατηρούνται στην εξέλιξη των σχέσεων Εγώ – Εκείνο. Δεν ενδίδει στους ισχυρούς πειρασμούς της επιφανειακής παράθεσης δεδομένων, στους οποίους υποκύπτουν οι πολλοί, επαληθεύοντας έτσι τις εκτιμήσεις όλων εκείνων, οι οποίοι διέγνωσαν εγκαίρως την ικανότητά του να αποδελτιώνει με νηφαλιότητα μοιραία πάθη και οριακές ανυψώσεις – φωτίσεις του καθημαγμένου προσώπου της καθημερινότητας. Continue reading

Posted in Greek, Hellas, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Σχόλιο | Leave a comment

Λισαβόνα

Fernando Pessoa Λισαβόνα - Πρόλογος: Alfredo Duarte Costa
Share

«Ένα ταξίδι είναι πάντα και μια αποστολή διάσωσης, η συλλογή στοιχείων για κάτι που βρίσκεται σε πορεία εξάλειψης και σε λίγο θα χαθεί, το ύστατο αγκυροβόλημα σε ένα νησί που τα νερά το καταπίνουν.» Κλάουντιο Μάγκρις, Δούναβης, εκδόσεις «Πόλις»

Στο σύνολό τους οι Πορτογάλοι, τους οποίους συναντώ στο εξωτερικό, στο πλαίσιο των επαγγελματικών μου δραστηριοτήτων, αναφέρονται μετ΄ ευλαβείας πρωτίστως στον εθνικό τους ποιητή, πανευρωπαϊκής και όχι μόνον ακτινοβολίας, εννοώ ασφαλώς τον ευγενή ένοπλο Λουίς δε Καμόες ή Καμόενς (Luίs de Camoes ή Camoens). Γεννήθηκε το 1524 ή κατ’  άλλους το 1525 και πέθανε το 1580. Για τον Φερνάντο Πεσσόα ομολογώ ότι είναι συνήθως πιο συγκρατημένοι…

Continue reading

Posted in Hellas, Ανάλυση, Βιβλία, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Σχόλιο | Leave a comment

Η θεωρία των χορδών

ΧΟΣΕ ΚΑΡΛΟΣ ΣΟΜΟΘΑ Η θεωρία των χορδών Μετάφραση: Χριστίνα Θεοδωροπούλου Εκδόσεις Πατάκη, σ. 557
Share

Του Γιώργου Βέη

Γνωρίζουμε ότι o Ντεκάρτ ανακάλυψε το “Σύστημα Συντεταγμένων”, παρατηρώντας μια μύγα να περπατάει σ’ ένα ταβάνι με πλακάκια. Η μικρή ομάδα των επιλέκτων επιστημόνων, οι οποίοι κυκλοφορούν στις πυρακτωμένες σελίδες του μυθιστορήματος του Χοσέ Κάρλος Σομόθα, ανακαλύπτουν έντρομοι το Χάος, μελετώντας συστηματικά ορισμένα κρίσιμα πορίσματα της νεωτερικής Φυσικής.

Continue reading

Posted in Greek, Hellas, Ανάλυση, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Σχόλιο | Leave a comment

Καπνόν Αποθρώσκοντα…

Land of Gods
Share

Ελευθερία Μπέλμπα

Κώστας Δουρίδας

“Ο Πρόλογος”: στο κείμενο αποσαφηνίζονται ακόμα και οι στόχοι της συλλογής κειμένων του Κ. Δουρίδα με τίτλο “Καπνόν Αποθρώσκοντα Γράμμα στον Έλληνα της Διασποράς“. Ως μετανάστης, βιώνοντας πολλά χρόνια στο εξωτερικό, πράγματι φαίνεται ότι έχει τη δυνατότητα να διαβλέπει την πολιτιστική συγκεχυμένη ταυτότητα του νεοέλληνα σήμερα, εξαιτίας των πολλαπλών επιρροών ξενόφερτων ως επί το πλείστον, που αλλοιώνουν και τοις προϋπάρχουσες εθνικές ιδέες, τον κληροδοτημένο τρόπο συλλογιστικής και την ίδια την ταυτότητά του. * Continue reading

Posted in Greek, Ανάλυση, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία | Leave a comment

Ο Καθρέφτης της Ηρωδιάδος

Γιώργος Βαρθαλίτης "Ο καθρέφτης της Ηρωδιάδος" (Κέντρωνες για τη λογοτεχνία) Εκδόσεις «Ευθύνη»
Share

Του Γιώργου Βέη

«Οι τρόποι για να καταλάβουμε στραβά τα πράγματα είναι ασύγκριτα περισσότεροι από αυτούς με τους οποίους θα τα καταλάβουμε σωστά, όπως συμβαίνει πάντοτε με παρόμοια εγχειρήματα, κι ένας από τους πιο συνηθισμένους τρόπους για να τα καταλάβουμε στραβά είναι να πειστούμε ότι τα καταλάβαμε σωστά – έχει εξηγηθεί η συνείδηση, πώς δουλεύει η νόηση, η μηχανή του λογικού, η τελευταία λέξη». Κλίφορντ Γκηρτζ, «Αποσταθεροποιητική πράξη»*

Continue reading

Posted in Hellas, Ανάλυση, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Παρουσίαση βιβλίου | Tagged | Leave a comment

“Κατάθεση Ψυχής”

Κατάθεση Ψυχής
Share

Παρουσίαση βιβλίου: Κατάθεση Ψυχής της Αθηνάς Γκινάκη

Του  Χρήστου Φίφη

Κυρίες και κύριοι,

Η παρουσίαση ενός νέου βιβλίου είναι πάντα ένα πολιτιστικό γεγονός. Με πολλή ευχαρίστηση δέχτηκα να συμμετάσχω στην παρουσίαση της ποιητικής συλλογής Κατάθεση Ψυχής της κυρίας Αθηνάς Λευθεριώτη Γκινάκη.[1]

Continue reading

Posted in Australia, Greek, Ανάλυση, Βιβλία, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Ομιλία, Παρουσίαση βιβλίου, Ποίηση | Leave a comment

“Με αίσθημα ευθύνης”

Με αίσθημα ευθύνης
Share

Στις 25 Μαΐου 2011 και στην Αίθουσα της Ομοσπονδίας Δυτικομακεδονικών Σωματείων Θεσσαλονίκης (επί της Βενιζέλου), παρουσιάστηκε το βιβλίο του Παναγιώτη Μπουκοβού με τίτλο “Με αίσθημα ευθύνης“. Η εκδήλωση τέλεσε υπό την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού Ελλάδος και της Γραμματείας Μακεδονίας Θράκης.

Οι τρεις παρουσιαστές του αξιόλογου αυτού βιβλίου ήταν οι -

  • Μαριάννος Καράσης, Ομότιμος Καθηγητής Α.Π.Θ.
  • Θανάσης Γεωργιάδης, Λογοτέχνης
  • Ευαγγελία – Αγγελική Πεχλιβανίδου, Λογοτέχνις

Continue reading

Posted in Greek, Hellas, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Παρουσίαση βιβλίου | Tagged | Leave a comment

ANHSYXASMOS

anisixasmos1
Share

Αναλυτική Προσέγγιση

Ιάκωβος Γαριβάλδης

Λίγα λόγια επιχείρησα να εκφράσω πριν καιρό για το βιβλίο του Κωνσταντίνου Καλυμνιού με τίτλο «ANHSYXASMOS» αλλά ήταν ελλιπή για ν’ αναλύσουν ένα λογοτεχνικό βιβλίο. Τ’ άφησα τότε στη μέση λόγω “ανειλημμένων υποχρεώσεων”. Έτσι συνήθως λέμε… Είχα λέει ‘ανειλημμένες υποχρεώσεις’, με μόνη διαφορά τώρα που θέλω να χρησιμοποιήσω αυτή τη φράση πώς είναι δυνατόν να φανώ ειλικρινής; Κανείς δεν θα με πιστέψει… Αυτά τα λόγια στα χρόνια που ζούμε είναι της μόδας και της καχυποψίας. Λίγοι είναι μεταξύ μας εκείνοι που βλέπουν πέρα από τα οπτικά εμπόδια είτε είναι μορφωμένοι και πολλές φορές φαντασμένοι είτε μικροαστοί και συνήθως ταπεινοί.

Continue reading

Posted in Australia, Country, Garivaldis, Greek, Ανάλυση, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία, Παρουσίαση βιβλίου, Ποίηση, Σχόλιο | 3 Comments

Οι διαδρομές του Αδάμ

Share

Κι’ άκου… κοίτα… νιώσε…
Τίποτα   δ ε ν  πεθαίνει,
Όσο υπάρχουν οι αγάπες
που το γέννησαν…

 

( Μια… υποψία βιβλιοπαρουσίασης, για δύο πονήματα που μου άρεσαν πολύ, Άρις Αντάνης,
Μαρούσι,  Αθήνα- 7/3/2011)

 

 

Το ποίημα είναι πολύ δύσκολη υπόθεση.  Είναι πιο δύσκολο από  το διήγημα και,  κατά μείζονα λόγο, από το μυθιστόρημα. Και πιο παρεξηγημένο. Έτσι πιστεύω, αλλά μπορεί και να κάνω λάθος. Το ποίημα όμως, που δεν είναι μια ιστορία, να τη διαβάσεις και να την καταλάβεις, πρέπει και να σου βγάζει μια ιστορία. Και από την ιστορία του ποιητή, να σε μεταφέρει στη δική σου ιστορία.

Continue reading

Posted in Cyprus, Greek, Hellas, Κριτική βιβλίου, Λογοτεχνία | 2 Comments