Ο Άρτιος Κυβερνήτης

Share

Του Δημήτρη Καραλή

Ρωτώντας τον Πλάτωνα κάποτε οι Κυρηναίοι να τους γράψει μερικούς φιλοσοφημένους νόμους, προκειμένου να σχηματίσουν δημοκρατικότερη διακυβέρνηση, τους αρνήθηκε απαντώντας.

«Δεν μπορώ, λέει, διότι ζείτε πολύ αλαζονικά και δύσκολα κυβερνείστε με σοφία».

Δεν υπάρχει χειρότερος εχθρός απ’ την αλαζονικό χαρακτήρα ενός ηγέτη να κυβερνήσει δίκαια και με σοφία. Όταν κατέχεται κανείς από εγωκεντρισμό και αλαζονεία, τραχύνουν τα ψυχικά χαρακτηριστικά και χάνει την εύσπλαχνη γαλήνη του. Αποκαλεί τον εαυτό του δήθεν ευδαίμονα και νομίζει πως είναι υπεράνω του νόμου βλέποντας την ανθρωπότητα σαν υποδεέστερη.

Δύσκολα τέτοιοι χαρακτήρες δέχονται λογικές απόψεις να κυβερνήσουν δημοκρατικά. Αντιδρούν έντονα, σαν τον Συρακούσιο τύραννο ‘Διόνυσο’, που φέρθηκε βάρβαρα ενάντια στη φιλοσοφική προσφορά του μεγάλου Πλάτωνα. Συνήθως οι τύραννοι ανησυχούν μήπως χάσουν το αυταρχικό τους κύρος εάν κυβερνήσουν με σοφία, και γίνουν σκλάβοι της δημοκρατίας.

Ακούγοντας ο βασιλιάς Φίλιππος, τον διάδοχό του Αλέξανδρο να παίζει επιδέξια τον αυλό σε κάποια βασιλική δεξίωση, τον επέκρινε δριμύτατα. «Δεν ντρέπεσαι λιγάκι, λέει, εσύ ως μελλοντικός βασιλιάς να γίνεσαι οργανοπαίχτες για τους καλεσμένους σου; Ο μελλοντικός βασιλιάς, τονίζει, πρέπει να ακούει άλλους να παίζουνε για αυτόν, και όχι αυτός για εκείνους»; Ήρεμα και σεβάσμια του απάντησε ο Αλέξανδρος:

«Πατέρα, ο ιδανικός γονιός κυβερνάει καλύτερα την οικογένεια του όταν την κερδίζει με αγάπη του και όχι με τον αυταρχισμό και μόνιμη φοβέρα».

Η αγάπη, λέει Ο Πλάτωνας, είναι πνευματικός θεσμός, για αυτό και ο Δίας την φύτεψε απεριόριστα σε κάθε καρδιά του φυσιολογικού γονιού να φροντίζει τα παιδιά του στοργικά.

Παραχωρώντας ο βασιλιάς της Σπάρτης Θεόπομπος, μέρος της κυβέρνησής του στους διάφορους εφόρους το 757 π.χ, θύμωσε η γυναίκα του λέγοντας. «Δεν νομίζεις, λέει, ότι με την πράξη σου αυτή θα παραδώσεις ασθενέστερο Βασίλειο στα παιδιά σου κάποια μέρα; »

«Α! μπα…… απαντά Ο Θεόπομπος, μάλλον το αντίθετο θα συμβεί, διότι μοιράζοντας το περίσσευμα της εξουσίας και με άλλους συμπατριώτες μου, ελαττώνω τη ζήλια και τον κίνδυνο της βασιλείας μου».

Σαν τον πεπειραμένο περιβολάρη, που αφαιρεί τα άρρωστα και περίσσια κλωνάρια για να δυναμώσει το υπόλοιπο δένδρο περισσότερο και να αποφύγει την επέκταση της αρρώστιας ολοκληρωτικά. Τον μεγαλόψυχο ηγέτη που φροντίζει δίκαια τον λαό του, δεν τον απεχθάνεται εύκολα μια κοινωνία, αντίθετα τον αγαπά και τον ευγνωμονεί σαν θεόσταλτο πατέρα.

Ο Περικλής και Ο Κίμωνας άφηναν ξέφραγα τα περιβόλια τους στο Κεραμικό να μπαινοβγαίνουν οι Αθηναίοι τρώγοντας φρούτα όποτε αυτοί ήθελαν.

Ορισμένοι απείθαρχοι κυβερνήτες, λέει ο Πλούταρχος, πιστεύουν ότι είναι πλεονέκτημα η ελευθερία τους να μην κυβερνούνται απ’ το δημοκρατικό νόμο. Αγνοώντας ότι και ο Δίας δεν μπορεί να κυβερνήσει το σύμπαν χωρίς τον εφαρμοσμένο νόμο.

Τίποτα στη κοινωνία δεν πάει μπροστά χωρίς την υπακοή και την εφαρμογή του δημοκρατικού δικαίου. Ο κυβερνήτης έχει ιερή ευθύνη να δημιουργήσει δημοκρατικό δίκαιο περιβάλλον για την ευημερία και ελευθερία του κοινωνικού συνόλου. Μερικοί ανώριμοι κυβερνήτες, αναφέρει πάλι ο Πλούταρχος, ενεργούν σαν τους αδέξιους γλύπτες, που νομίζουν ότι πελεκώντας κολοσσιαία αγάλματα με εξογκωμένα μπράτσα και το στόμα με τα πόδια ανοικτά, εξωραΐζουν τάχα την ανδρική τους ρώμη. Σαν τους παράφορους δικτάτορας, Χίτλερ, Μουσολίνι, Ίντη Αμήν και Σαντάμ Χουσεΐν, που με την κτηνώδη τους συμπεριφορά, παραμένουν δείγματα φρίκης και ντροπής στην παγκόσμια ιστορία. Αξιόλογοι κυβερνήτες σαν το Περικλή, Θεμιστοκλή, Τρικούπη και Πλαστήρα, στολίζουν την Ελληνική ιστορία με την αξιοζήλευτη ηγετική τους ικανότητα. Είναι αδύνατο για ένα παράφρονα ηγέτη να εμπνεύσει σεβασμό και σωφροσύνη στον λαό του.

Η πολιτική δεν είναι καταφύγιο του παρασιτισμού ούτε και αλώνι του μισαλλόδοξου ηγέτη να καταπατεί την ανθρώπινη ελευθερία. Είναι τεράστιο έγκλημα όταν ένας ανώριμος πολιτικός περιορίζει και υποβαθμίζει μέρος της κοινωνίας επειδή πιστεύουν διαφορετικά απ’ αυτόν. Τέτοιου είδους κυβερνήτες, ανακόπτουν όχι μόνο τη συνολική ευημερία του λαού, αλλά μαραγκιάζουν και την πολιτιστική πρόοδο τους συνάμα. Κύρια χαρακτηριστικά ενός ικανού ηγέτη είναι η ταπεινότητα, σοβαρότητα και η φιλοσοφική του ικανότητα.

Ο ικανός ηγέτης οφείλει να φιλοσοφεί και να ‘χει πάντα προοδευτική αντίληψη για το καλό του κοινωνικού συνόλου. Βλέποντας την ηρεμία και ακούγοντας τα σοφόλογα του Διογένη Ο Μέγας Αλέξανδρος κοντά στην Κόρινθο, στράφηκε προς τους υπασπιστές του λέγοντας.

«Αν δεν ήμουν βασιλιάς, λέει, πολύ θα ‘θελα να γίνω Διογένης».

Μέσα από τέτοιες βαθυστόχαστες εκφράσεις, εύκολα διακρίνει κανείς τον οραματιστή και ικανό ηγέτη. Ποτέ ένας λαός δεν πρέπει να παρασύρεται από κούφιες ρητορείες και μάταιες υλιστικές υποσχέσεις ενός εγωκεντρικού και αλαζονικού τυχοδιώκτη.

Το αλαργινό θαλάσσιο ταξίδι χρειάζεται ικανό και πεπειραμένο καπετάνιο στο τιμόνι για να φτάσει το βαπόρι ασφαλή στον προορισμό του. Ας ελπίσομε μια μέρα η ανθρωπότητα ωριμάζοντας, θα μπορεί να εκλέγει πιο προσεκτικά τον ολοκληρωμένο της ηγέτη . Μόνο τότε η ανθρωπότητα θα μπορέσει να πάει μπροστά δημιουργικά, βιοτικά, πολιτιστικά και πνευματοδιανοητικά καλύτερα

Δημήτρης Καραλής
Νότιος Αφρική

1 thought on “Ο Άρτιος Κυβερνήτης”

  1. Αγαπητέ κε Καραλή,
    Όσο περισσότερο μαθαίνω για σας τόσο περισσότερο τυχερή αισθάνομαι που σας γνώρισα. Είστε πραγματικά αξιοθαύμαστος άνθρωπος, χωρίς να θέλω να σας κολακέψω ούτε στο ελάχιστο.
    Ξέρετε εγώ έχω από την φύση μου μια περιέργεια και μία απορία, θέλω να γνωρίζω το γιατί, το πως, το πότε, έτσι ώστε να καταλάβω πως είναι δυνατόν ένας άνθρωπος να φτάσει σε τέτοια υψηλά επίπεδα διαλογισμού και το βιογραφικό σας είναι πολύ κατατοπιστικό. Το διάβασα και το ξαναδιάβασα, όλα αυτά για την σκοτεινή περίοδο του μεγάλου εθνικού διχασμού, που δεν σας κρύβω ότι με ενδιαφέρει ιδιαίτερα αφού και η δική μου οικογένεια είχε τραγικές απώλειες από τον εμφύλιο αυτό.
    Αυτό που με εντυπωσίασε όμως περισσότερο από όλα είναι η στάση που κρατήσατε απέναντι σε όλα αυτά το τραγικά γεγονότα. Πώς ύστερα από όλα αυτά μπορεί ένας άνθρωπος να αγαπήσει και όχι να μισήσει. Αυτό θα πει μεγαλείο ψυχής, πολύ σπάνιο φαινόμενο.
    Δυστυχώς το παρελθόν δεν μας δίδαξε τίποτα με αποτέλεσμα ο διχασμός μας καλά να κρατεί. Και δεν είναι μόνο η αριστερά και η δεξιά, που ακόμη παίζουν σαν ιδεολογία και διχάζουν, αλλά έχουμε και άλλους λόγους πια να είμαστε έτσι, νέοι εναντίον παλιών, κουκουλοφόροι εναντίον της αστυνομίας, φοιτητές εναντίον κυβέρνησης, ολυμπιακοί εναντίον παναθηναϊκών, πολίτες εναντίον λαθρομεταναστών, κι ένα σωρό άλλα, έτσι, για να δείξουμε ότι και εμείς έχουμε εξελιχθεί. Το μαζί ενωμένοι έχει γίνει σενάριο επιστημονικής φαντασίας, καθώς και προεκλογικό σλόγκαν που γνωρίζουμε όλοι πια ότι ό,τι λέγετε προεκλογικά απλά δεν ισχύει.
    Συμφωνώ κι εγώ ότι η Ελλάδα είναι δύσκολο πολύ να χαθεί αλλά παρατηρώ όμως ότι η λογική αυτή είναι. Και δεν το λέω σαν κατηγορία για κάποιους που μας υπονομεύουν, θεωρώ ότι τίποτα δεν είναι δεδομένο και γι αυτό πρέπει κάθε στιγμή να αγωνιζόμαστε για να το διατηρήσουμε. Αν δεν μπορούμε να το κάνουμε εμείς αυτό τότε μπορούν να το κάνουν άλλοι, πιο άξιοι και πιο ικανοί από εμάς. Καλά κάνουν λοιπόν και θέλουν, κι εγώ στην θέση τους θα ‘θελα, μου φαίνεται πολύ φυσιολογικό κάτι τέτοιο. Άλλωστε είναι νόμος της φύσης το μεγάλο ψάρι να τρώει το μικρό, αυτά ήταν κάποτε τα επιχειρήματα των Αθηναίων όταν έκαναν τις συμμαχίες τους.
    Το νέο σας δημοσίευμα για τον άρτιο κυβερνήτη με εκφράζει απόλυτα. Μου έρχεται να βγω όσαν άλλος Διογένης με το φανάρι και να ψάχνω μήπως και τον πετύχω. Η συνάντησή σας επίσης με τον Ρίτσο ήταν απίστευτη, τι όμορφα που τα εκφράζετε, τι χάρισμα λόγου είναι αυτό που έχετε! Τι άλλο λοιπόν να πω εγώ, μία κοινή θνητή; παρά μόνο ότι είναι μεγάλη μου τιμή που σας γνώρισα και που μου δώσατε αυτήν την ευκαιρία.
    Εύχομαι ό,τι καλύτερο για σας και την οικογένειά σας.

    Με φιλικούς χαιρετισμούς

    Χριστιάνα Κοτσοβού

Comments are closed.