Καλλέργης – Μακρυγιάννης

Share

 Επειδή δε θα αναφερθούμε στην ιδιαίτερη δομή και στις επιμέρους διατάξεις του Συντάγματος εκείνου, γι’ αυτό, ίσως θα έπρεπε να διευρυνθεί κάπως και

 Η ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΑΝΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΣΕΠΤΕΜΒΡΙΑΝΗ ΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΙΑ

Και προσθέτω το όνομα Καλλέργης

Αλέκου Ν. Αγγελίδη

Η ιστορία των σχολείων μας λέει, ότι ο Δημήτριος Καλλέργης ήταν ένας καλός πατριώτης, ένας γενναίος αξιωματικός και ένας ηρωικός αγωνιστής στη διάρκεια των αγώνων για την απελευθέρωση της Ελλάδας απ’ τον τουρκικό ζυγό.

Πραγματικά, ο Καλλέργης παίρνει μέρος σ’ όλους σχεδόν τους απελευθερωτικούς αγώνες που επακολουθούν μετά την επανάσταση του 1821, έως ότου η νότιος Ελλάδα αποκτήσει την ανεξαρτησία της και φυσικά αποκατασταθεί σε κράτος ελεύθερο και αυτόνομο.

Στη δημιουργία της πολιτικής οντότητας και ανεξαρτησίας και στην αποκατάσταση της κρατικής αυτονομίας του νεοϊδρυθέντος κράτους, παίζει το ρόλο του και ο Καλλέργης, σαν προσωπικότητα της εποχής.

Βέβαια, η αυτονομία της Ελλάδας είναι σχετική και τα όρια της λέξης ‘’αυτονομία’’ στενεύουν αφάνταστα, αν ληφθεί υπόψη η Βαυαρική κηδεμονία, με την επιβολή της ξενοκρατικής αντιβασιλείας του Άρμασμπεργκ και την εγκαθίδρυση της αυταρχικής δυναστείας του Όθωνα.

Επίσης, ο ρυθμιστικός ρόλος των τριών ‘’Προστάτιδων Δυνάμεων’’ και οι επεμβάσεις τους σε όλα τα εσωτερικά και εξωτερικά ζητήματα, που αφορούν τη ζωή του νέου κράτους, περιορίζουν ασφυκτικά την αυτονομία και την ανεξαρτησία του.

Οπωσδήποτε όμως, η τουρκική τυραννία και ο οθωμανικός ζυγός έχουν αποτιναχθεί από ένα μέρος της Ελλάδας και ο ελληνικός λαός (και ο ελευθερωμένος και ο ακόμα υπόδουλος) αισθάνεται περήφανος για το κατόρθωμά του αυτό.

Οι ‘’Μεγάλες Δυνάμεις’’, ύστερα από το εκδηλούμενο μεγάλο ενδιαφέρον από μέρους των λαών τους, για τον ηρωικό αγώνα των σκλαβωμένων Ελλήνων, με τα πρωτάκουστα κατορθώματά τους για λευτεριά, αναγκάζονται να πάρουν θέση στην επική πάλη των αγωνιζόμενων Ελλήνων και με τη ναυμαχία του Ναυαρίνου (8 Οκτωβρίου 1827) και τις συνθήκες Πόρου (12 Δεκεμβρίου 1828), Λονδίνου (10 Μαρτίου 1829) και Ανδριανούπολης (14 Σεπτεμβρίου 1829), να συντελέσουν, ώστε να αποκτήσουν ελεύθερη και πάλι πατρίδα τα ηρωικά ‘’Παλικάρια της Κλεφτουριάς’’, οι αποδειγμένοι πλέον πραγματικοί και αντάξιοι απόγονοι των αρχαίων Ελλήνων.

Ταυτόχρονα όμως, κάθε μια απ’ τις ‘’Προστάτιδες’’ αυτές δυνάμεις, προσπάθησε αμέσως να επηρεάσει τη ζωή του νέου κράτους και να δέσει στο άρμα της τον αιματοβαμμένο και πολυβασανισμένο αυτό ελληνικό χώρο, να τον κάνει εξάρτημά της και κάθε μια με τον τρόπο της, να του επιβάλει τις θελήσεις της, υποστηρίζοντες έτσι τα συμφέροντά της και μόνο αυτά, σε βάρος της πολυτυραννισμένης πατρίδας μας.

Στη διαμάχη αυτή μεταξύ των Μεγάλων Δυνάμεων, για την επιβολή των θελήσεων της μιας επί της άλλης, όσον αφορά την Ελλάδα και στη δίνη των δολοπλοκιών για την εδραίωση των συμφερόντων τους στον τόπο μας, παρασύρθηκαν και πολλοί Έλληνες επιφανείς οπλαρχηγοί (θύματα της πολιτικής τους απειρίας), καθώς και οι νεοφερμένοι πολιτικοί, οι οποίοι με την πλήρη γνώση τους ή και μερική άγνοιά τους, πήραν θέση στο πλευρό των ξένων πρεσβευτών και, ενεργώντας ο καθένας καθ’ υπόδειξη του προστάτη του, ταλαιπώρησαν ακόμα περισσότερο τον επί 400 χρόνια δεινά ταλαιπωρούμενο ελληνικό λαό.

Έτσι, δημιουργήθηκαν τα πρώτα κόμματα στην Ελλάδα: Το Αγγλικό ή το κόμμα των Μπαρλαίων με  το Μαυροκορδάτο, το Γαλλικό ή το κόμμα της Μοσχομάγκας με τον Κωλλλέτη και το Ρωσικό ή το κόμμα των Ναπαίων με το Μεταξά και τον Κολοκοτρώνη.

Στις ομάδες αυτές προσχώρησαν κι άλλοι μικρότεροι οπλαρχηγοί και διάφοροι πολιτικοί, ο καθένας με τους οπαδούς και τους φίλους του κι έτσι διαιρέθηκε ο ελληνικός  λαός σε τρεις διαφορετικές φατρίες.

Σταμάτησε μεν επίσημα πλέον ο αγώνας κατά των Τούρκων, άρχισε, όμως, ένας άλλος  αγώνας, ο αγώνας της κομματικής επικράτησης.

Με αφορμή την ατεκνία του Όθωνα και κατά συνέπεια την ανυπαρξία διαδόχου στη νεοϊδρυθείσα ελληνική δυναστεία, δημιουργήθηκαν νέες προστριβές μεταξύ των τριών Προστάτιδων Δυνάμεων, όσον αφορά το μέλλοντα διάδοχο του θρόνου.

Οι προστριβές αυτές έγιναν οξύτερες, ύστερα απ’ τις διατυπώσεις του άρθρου 40 του Συντάγματος του 1844, το οποίο θέλει το διάδοχο του ελληνικού θρόνου να ασπαστεί το Ορθόδοξο Χριστιανικό δόγμα και να ανατραφεί σύμφωνα μ’ αυτό, πριν ανεβεί στο θρόνο.

Η κάθε μια απ’ τις Προστάτιδες Δυνάμεις προσπάθησε να επιβάλει ως διάδοχο του ελληνικού θρόνου πρίγκιπα της δικής της δυναστείας ή ευνοούμενό της, αντίθετα με το παραπάνω άρθρο 40 και παρά τη συνθήκη του Λονδίνου (1830), η οποία προέβλεπε, ότι στον ελληνικό θρόνο δε θα πρέπει να ανεβεί βασιλιάς προερχόμενος απ’ τις δυναστείες των Προστάτιδων Δυνάμεων.

Έτσι, άρχισαν οι διαβουλεύσεις και οι δολοπλοκίες, οι φανερές και κρυφές κινήσεις για την επιβουλή του α’ ή του β’ ξένου πρίγκιπα σα διαδόχου του θρόνου.

Το καθένα απ’ τα τρία ελληνικά κόμματα πήρε τώρα και κάποια θέση δίπλα στην ‘’προστάτιδα δύναμη’’ απ’ την οποία εξαρτάται και κατευθύνεται και κατά συνέπεια ένας βαθύτερος και οξύτερος διχασμός επήλθε ανάμεσα στον ελληνικό λαό.

Κατά το πνεύμα της εποχής, ο θεσμός της βασιλείας ήταν σχεδόν παραδεχτός απ’ όλους τους Έλληνες.

Πολλοί, όμως, δυσαρεστήθηκαν με την αυταρχικότητα των Βαυαρών και την απολυταρχικότητα του Όθωνα, με τον παραμερισμό και τη σχεδόν τέλεια περιφρόνηση των αγωνιστών, την πρωτοφανή τακτική των αυλοκολάκων και των ισχυρών της εποχής, με αποτέλεσμα να εκδηλωθούν διάφορες σοβαρές και έντονες δυσαρέσκειες, οι οποίες κατά κύριο λόγο στρέφονταν εναντίον της ξενοκρατίας κατ’ αρχή και του Όθωνα κατόπι, τον οποίο θεωρούσαν και σαν υπεύθυνο της κακοδαιμονίας του τόπου.

Κατά συνέπεια, το κύρος της μοναρχίας και του Όθωνα κλονίστηκε και σημειώθηκαν αντιμοναρχικές τάσεις.

Σύμφωνα με το πρωτόκολλο του Λονδίνου (7 Μαΐου 1932), το οποίο εγκαθίδρυσε η μοναρχία   και έφερε τον Όθωνα στην Ελλάδα, έπρεπε ο νέος μονάρχης να παραχωρήσει Σύνταγμα στη χώρα και να κυβερνά συνταγματικά. Ο Όθωνας, όμως, δεν ήθελε να δοθούν συνταγματικές ελευθερίες και δικαιώματα στο λαό, γιατί αυτό συνεπάγονταν περιορισμό των δικών του απολυταρχικών εξουσιών.

Σ’ αυτό έβρισκε υποστηριχτή και ενισχυτή και τον πατέρα του Λουδοβίκο, αυτοκράτορα της Βαυαρίας, του πιο ισχυρού γερμανικού κράτους της εποχής.

Οι ‘’Προσπάτιδες Δυνάμεις’’, παρ’ ότι συνιστούσαν κατά καιρούς στον Όθωνα την κάποια παραχώρηση συνταγματικών ελευθεριών προς το λαό, όπως προκύπτει από επιστολές του Γκιζώ, του Αβερδίνου, του Ράσελλ, του Πισκατόρυ, του Θουβενίλ και άλλων, δεν επέμεναν σ’ αυτό, αφ’ ενός μεν, γιατί δεν συμφωνούσαν μεταξύ τους σε ότι πρότειναν, αφ’ ετέρου δε, γιατί  δεν ήθελαν να δυσαρεστήσουν τη Βαυαρία, την οποία προτιμούσαν να έχουν φίλη παρά πολέμια σε άλλα ευρύτερα συμφέροντά τους στην Ευρώπη και στην Ασία.

Στο μεταξύ, όσο ο καιρός περνούσε, τόσο και οι δυσαρεστημένοι απ’ την όλη πολιτεία του Όθωνα Έλληνες γίνονταν περισσότεροι και ενισχυμένοι απ’ τις παντοειδείς διοικητικές παραβάσεις, οικονομικές ατασθαλίας και καταφανείς διακρίσεις των εκάστοτε κυβερνήσεων, συμπυκνώθηκαν και η φωνή τους άρχισε να ακούγεται πιο έντονη και πιο δυνατή.

Με πρωτοπόρο, λοιπόν, το μεγάλο αγωνιστή, τον αγνό πατριώτη και πραγματικά καθαρό δημοκράτη και γνήσιο Έλληνα Ιωάννη Μακρυγιάννη, συνιστάται μυστική εταιρία με σκοπό τον εξαναγκασμό του Όθωνα για την παραχώρηση Συντάγματος.

Ο αγράμματος αγωνιστής αλλά θερμός πατριώτης, ο ευθύς και αγέροχος δημοκράτης Μακρυγιάννης, άρχισε μυστικά να ορκίζει τους φιλελεύθερα σκεπτόμενους Έλληνες, μέσα και έξω απ’ το Κράτος. Και, όπως τους εμψύχωνε με πατριωτικά λόγια στον πόλεμο, έτσι τους εμψύχωνε και τώρα με λόγια θερμά για Σύνταγμα και δημοκρατικές ελευθερίες, για ισοπολιτεία και δικαιοσύνη.

Ανάμεσα στους μυημένους απ’ το Μακρυγιάννη είναι και ο συνταγματάρχης, διοικητής τότε του ιππικού των Αθηνών, Δημήτριος Καλλέργης.

 

[stextbox id=”grey”]

Ο Δημήτριος Καλλέργης γεννήθηκε στην Κρήτη το 1803. Σπούδασε στην Πετρούπολη και στη Βιέννη και, επιστρέφοντας στην Ελλάδα, πήρε μέρος στους υπέρ της ανεξαρτησίας αγώνες του 1821. Το 1825 ανέθεσαν οι οπλαρχηγοί τον αγώνα σ’ αυτόν και στον Ιταλό φιλέλληνα Giancinto Di Collegno την άμυνα του φρουρίου του Νέου Ναυαρίνου. Δυστυχώς, ο Ιμπραΐμ πασάς, με πολυάριθμες δυνάμεις, κατέλαβε το οχυρό και ο Καλλέργης νικημένος ενώθηκε με τον Καραϊσκάκη. Το 1827, στη μάχη του Φαλήρου, όπου πολέμησε σαν αρχηγός αποσπάσματος Κρητών μαζί με τους οπλαρχηγούς Καραϊσκάκη, Μακρυγιάννη, Κίτσο Τζαβέλλα και άλλους, πιάστηκε αιχμάλωτος απ’ τους Τούρκους. Υπέφερε πολλά ‘’και θα τον χαλνούσαν τον καημένο τον Καλλέργη,’’ γράφει ο Μακρυγιάννης, αν δεν τον εξαγόραζαν απ’ τον Ιμπραΐμ πασά οι οπλαρχηγοί πληρώνοντας πολλά λύτρα.

Αργότερα συνυπηρέτησε με το φιλέλληνα συνταγματάρχη βαρώνο Φαβιέρο και κατόπι βρέθηκε στον κύκλο του Καποδίστρια. Το 1843 είναι συνταγματάρχης διοικητής του ιππικού της πρωτεύουσας.

[/stextbox]

 

Η ιστορία των σχολείων μας τον παρουσιάζει σαν τον εμπνευστή, τον αρχηγό και τον πρωτοστάτη της 3ης Σεπτεμβρίου του 1843. Σαν το δημιουργό του Συντάγματος του 1844 και λίγο-πολύ σαν τον πρώτο Έλληνα δημοκράτη τουλάχιστον της εποχής του.

Χωρίς να θέλουμε να παραγνωρίσουμε ούτε και κατά κεραία τη συμβολή του Καλλέργη στους απελευθερωτικούς αγώνες της Ελλάδας, θα εξετάσουμε το ρόλο που έπαιξε κατά την 3η Σεπτεμβρίου, τη δράση του ύστερα απ’ αυτή, καθώς και τη μετέπειτα πολιτεία του, για να δούμε το πολιτικό ήθος και τη δημοκρατικότητα του ανδρός, τη σταθερότητα του χαρακτήρα του, την ποιότητα των πολιτικών του ιδεών και το βάθος των πολιτικών του αρχών, για να δικαιολογήσουμε ή να ψέξουμε τη μέχρι τώρα στάση των διαφόρων ιστορικών απέναντί του.

Αλέκου Ν. Αγγελίδη

21 Μάρτη

Share

Η ποίηση απόψε ανοίγει δρομους …
χορογραφεί τις μέσα συγκινήσεις…
Γιορτάζει μες στην Άνοιξη, ανθούς τις συλλαβές,
μεθάει μέσα στη γιορτή, γλυκόπιοτες τις λέξεις…

Κι ο Ποιητής…

Αχ, ποιητή!

Μα τότε ήταν το εικοσιένα

Share

Σαν πλησιάζει ο καιρός στο τέλος του να ’ρθει
στην καταχνιά ξεχνιέμαι και γυρίζω λίγο πίσω.
Ένα λαγούμι στον χρόνο ανοίγω
και τους ορίζοντες της καρδιάς μου, την καρδιά της ψυχής μου
στο πρωτόφταστο την φέρνω σημείο του τώρα`
εκεί που πρωτόζησα ετούτες τις πληγές
τότε που πληγωμένη η ψυχή κατάβαθα
αλυχτούσε κι έκλαιγε τη μαύρη προσευχή της
στην αλλοτινή της πορεία
και που ο αντίλαλος ο παλιός, ο χρυσόφαντος της ιστορίας
εισάκουσε το πρόσταγμα το πανάρχαιο
και μοσχομύριστες αντισήκωσε τις καρδιές μας
ως στης Λαύρας το φλάμπουρο της Άγιας.

Είμαστε

Share

Μια αγκαλιά λίγων δευτερολέπτων αρκεί.
Μια αγκαλιά δίχως συνέχεια
μια αγκαλιά αμετάβλητη
της κίνησης μεταβλητή.

Εισπνέοντας του άλλου
το μοναδικό το είναι
το άρωμα του το καθοριστικό
με όλα του τα κύτταρα τα αιθερικά
σε μια στιγμή
στον χρόνο τον απρόβλεπτο
να συγχρονίζεσαι με τη δική του.

Οδυσσιάται

Share

Σαν ταξιδιώτες μιας προφητικής ελπίδας
Και σαν αδάμαστοι του Οδυσσέα γόνοι
ψάχνουμε συμφιλίωση με τη θεά Κίρκη
Σε κάποια χώρα που θα μας δεχτεί ν’ αποδημήσουμε.

Σαν ταξιδιώτες υπερπόντιας εκστρατείας
και οι σειρήνες να ακούγονται γλυκές
Απ’ την Ιθάκη μας κινήσαμε να φύγουμε,
Και φτάσαμε για χρησμό ως τις Βραγχίδες.

Ο Ουρανός χαμένος από χέρι….

Share

Πιπίνα Δ. Έλλη
Σύδνεϋ 15/2/΄18

Σαν άνοιξε τα μάτια του
τότε που ήταν βρέφος,
δεν είχε ιδέα ο θνητός
τι τρέχει ολόγυρά του.

Μάνα, πατέρα έβλεπε
μονάχα με τα μάτια
κι αν άκουγε δεν ήξερε
δεν ένιωθε, δεν πάσχιζε…

Σαν πήρε και μεγάλωνε
ακόμα δεν μπορούσε
να δει, να κρίνει γύρω του
τι άραγε συνέβαινε.

Στου Θέρμου το Γυμνάσιο…

Share

Ο Παναγιώτης ήταν μαθητής στο Γυμνάσιο του Θέρμου. ΄Ηταν από κάποιο μακρινό χωριό της Ορεινής Τριχωνίδας και όπως πολλοί άλλοι εξωθέρμιοι μαθητές νοίκιαζε δωμάτιο. Τα πρώτα χρόνια νοίκιαζε στο σπίτι της κυρα-Κούλας αλλά τα δυο τελευταία χρόνια στο σπίτι της κυρίας Μάρθας Δάρακα. Ο σύζυγός της κυρίας Δάρακα ήταν πρώην αξιωματικός, γύρω στα 75 του. Είχε αποστρατευτεί στη δεκαετία του 1920. Κάποτε έδινε κάποιες ομιλίες για τα ταραχώδη γεγονότα των δεκαετιών του 1910 και 1920. Τα δυο παιδιά τους ζούσαν στην Αθήνα.